Na današnji dan 1980. godine preminuo je Josip Broz Tito- doživotni predsjednik SFRJ i Saveza komunista Jugoslavije, jedan od osnivača Pokreta nesvrstanih zemalja i držvnik čijoj je sahrani prisustvovao najveći broj zvaničnih državnih delegacija na svijetu.
Josip Broz Tito je ličnost za koju se vezuju brojne misterije, teorije zavjere i vode polemike. Život čovjeka, zbog čije smrti je plakala Jugoslavija, ostaje vječna zagonetka. Nosio je titulu maršala, bio je komunista i borac protiv fašizma, kao i tvorac socijalističke Jugoslavije.
Za jedne je bio “najveći sin jugoslovenskih naroda i narodnosti” i svjetski priznat političar, za druge, “strani špijun” koji je radio na podrivanju nacionalnih interesa i identiteta. Interesantno, danas ga za to optužuju nacionalisti iz reda svih naroda bivše SFRJ.
Josip Broz je rođen 1892. godine u Kumrovcu, kao sedmo od petnaestoro djece u porodici Franja i Marije Broz.
Učestvovao je i Prvom svjetskom ratu kao vojnik Austrougarske monarhije, a bio je pripadnik 25. puka, 42. Vražje divizije. Bio je ranjen na frontu u Rusiji. Nakon kraja rata, Broz se vraća u novoformiranu Kraljevinu Srba, Hrvata i Slovenaca i priključuje Komunističkoj partiji Jugoslavije (KPJ).
Zbog pripadanja Komunističkoj partiji više puta je zatvaran, a 1937. godine je izabran za generalnog sekretara KPJ i sa te pozicije, tokom Drugog svjetskog rata, formirao je partizanski pokret, nakon čega je postao glavni komandant Narodnooslobodilačke vojske.
Na drugom zasjedanju AVNOJ-a održanom u Jajcu 29. novembra 1943. godine postavljeni su temelji druge, socijalističke Jugoslavije, a Tito je proglašen za maršala, najviše vojno zvanje u jugoslovenskoj vojsci.
Tito je 1948. godine rekao „ Ne” Josifu Visarionoviču Staljinu- lideru Sovjetskog saveza i tako odbio da prizna vrhovni komunistički autoritet SSSR-a. Tako je stvorena neutralna Jugoslavija, koja je 1961. Godine, na Samitu održanom u Beogradu, postala jedna od tri zemlje osnivačice Pokreta nesvrstanih- međunarodne organizacije zemalja koje nisu željele da se opredijele za neku od suprotstavljenih strana u Hladnom ratu.
Josip Brpz Tito je kao doživotni predsjednik vladao SFRJ 35. godina, sve do četvrtog maja 1980. godine, kada je preminuo u Kliničko- bolničkom centru u Ljubljani.
Njegovoj sahrani, koja je obavljena u Kući cvijeća, u Beogradu, prisustvovalo je više od 200 delegacija iz cijelog sveta, predsjednika, premijera, kraljeva i vladara. Od tada do danas, Titov grob je posjetilo više od 20 miliona ljudi.
S. R.
